ข้อมูลท่องเที่ยวโดยชุมชน

รถนำเที่ยว

ติดต่อเรา

ท่องเที่ยวโดยชุมชน CBT Community Based Tourism

ท่องเที่ยวโดยชุมชน เป็นกลไลสนับสนุนชุมชน ในกระบวนการพัฒนาแบบมีส่วนร่วม ดูแลรักษาสิ่งแวดล้อมหรือธรรมชาติ ที่เป็นแหล่งท่องเที่ยว อนุรักษ์ฟื้นฟูสืบทอด ศิลปวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น ร่วมรับประโยชน์จากกิจกรรมการท่องเที่ยว ทั้งทางตรงและทางอ้อม มีส่วนร่วมกับการกำหนดแนวทาง เพื่อพัฒนาเศษรฐกิจของชุมชนแบบยั่งยืน

การท่องเที่ยวอีกรูปแบบหนึ่ง ซึ่งแต่ละชุมชนมีการปรับตัวพัฒนาตนเอง ให้เข้าเกณฑ์มาตราฐานเพื่อการท่องเที่ยว การนำภูมิปํญญาและทรัพยากรในท้องถิ่น เรียนรู้และปรับตัวเข้ากับธรรมชาติได้อย่างกลมกลืน มาจัดกระบวนเป็นรูปแบบการท่องเที่ยวโดยชุมชนที่สามารถสัมผัสได้

ความหมาย คือ การท่องเที่ยวที่คำนึงถึงความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อม สังคมและวัฒนธรรม เป็นรูปแบบการท่องเที่ยวที่มีลักษณะเฉพาะตัว แตกต่างจากการท่องเที่ยวโดยทั่วไป ซึ่งมีความหลากหลายตามศักยภาพของชุมชน และภูมิประเทศในแต่ละท้องถิ่น โดยใช้การท่องเที่ยวเป็นเครื่องมือในการพัฒนาชุมชน สร้างการมีส่วนร่วมและบริหารจัดการในชุมชน นักท่องเที่ยวได้เรียนรู้และเข้าใจในบทบาทของชุมชน วิถีชีวิต วัฒนธรรม ภูมิปัญญาและการอนุรักษ์ธรรมชาติ ตลอดจนแลกเปลี่ยนประสบการณ์

แม่ฮ่องสอน ได้มีการท่องเที่ยวเชิงชุมชนอย่างเต็มรูปแบบมากว่า 15 ปี เป็นที่รู้จักของนักท่องเที่ยวชาวต่างชาติ หลายหมู่บ้านเป็นต้นแบบและเป็นพื้นที่เรียนรู้สำหรับนักศึกษา นักพัฒนาและนักวิจัย ชุมชนได้ผ่านกระบวนการเรียนรู้ การจัดการ และพัฒนาการจนถึงปัจจุบัน โดยมีองค์กรท้องถิ่นร่วมผลักดันและสนับสนุน คือ PRLC Project for recovery of life and Culture [โครงการฟื้นฟูชีวิตและวัฒนธรรม]

และ REST [Responsible Ecological Social Tour] ต่อมาพัฒนามาเป็น CBT-I [The Thailand Community Based Tourism Institute] เป็นกลไกที่สำคัญและทำงานร่วมกับชุมชน โดยมี ทัวร์เมิงไต [Tour Merng Tai] ร่วมโครงการต่าง ๆ และเป็นศูนย์ประสานงานเครือข่าย

กิจกรรม สัมผัสภูมิปัญญาในการจัดการทรัพยากรท้องถิ่น วิถึชีวิตที่เรียบง่าย พึ่งตนเอง ความหลากหลายทางชีวภาพ ในแต่ละชุมชนจะนำวิถีชีวิตประจำวัน มานำเสนอให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสและเรียนรู้ เช่น การทำไร่หมุนเวียน การทอผ้า การตีมีด การทำยาสมุนไพร การจับปลา เป็นต้น

นักท่องเที่ยวยังได้เที่ยวชมธรรมชาติ ในสถานที่ใกล้เคียงร่วมกับชุมชนอย่างถูกต้อง ซึ่งมีการจัดรูปแบบเป็นการท่องเที่ยวมาตราฐาน มีไกด์ชุมชนนำเที่ยว เช่น ถ้ำ น้ำตก ดูนก เดินป่า พร้อมบริการอาหารในท้องถิ่น นอกจากนี้บางชุมชนยังมีประเพณี การระเล่นหรือการแสดงให้ชมในยามค่ำคืน

โฮมสเตย์ [Homestay] หรือพักอาศัยกับชุมชน ความหมายมากกว่าคำว่าเป็นที่พัก ถือเป็นสาระสำคัญของการท่องเทียวโดยชุมชน เป็นศูนย์กลางของการเรียนรู้ร่วมกับนักท่องเที่ยว การปรับตัวสร้างความคุ้นเคย และเป็นจุดเริ่มต้นของความสัมพันธ์

สำหรับอาหารและที่พัก ได้มีการปรับปรุงตามข้อเสนอแนะ และประสบการณ์ตรงจากนักท่องเที่ยว หลายหมู่บ้านได้ผ่านการประเมินมาตรฐานโฮมเสตย์ โดยสำนักงานพัฒนาการท่องเที่ยว กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา์

แม้ว่ารูปแบบการท่องเที่ยวโดยชุนชน ยังคงต้องเดินหน้าไปอีกไกล ชุมชนหลายแห่งได้พัฒนารูปแบบ และอาจจะแตกต่างจากกฏเกณฑ์ นำมาซึ่งการมีส่วนร่วมในการท่องเที่ยว และนักท่องเที่ยวมีส่วนร่วมกับการพัฒนาชุมชน

"เราเพียงหวังว่าวันหนึ่ง .. เมื่อคุณรู้สึกเบื่อหน่ายกับการท่องเที่ยวในรูปแบบเดิม ๆ การท่องเที่ยวโดยชุมชน คงเป็นทางเลือกหนึ่งสำหรับคุณ เพื่อพักผ่อนอย่างมีคุณค่ากับ บ้านเล็กในป่าใหญ่ คุณ คือ คนหนึ่งที่สามารถสนับสนุนการพัฒนาสังคม พร้อมไปกับการท่องเที่ยว"